İçtihadı Birleştirme Kararı: Kısmî Islahla Yeni Talep Eklenemez

Yargıtay İçtihatları Birleştirme Büyük Genel Kurulu, uzun yıllardır daireler arasında farklı uygulanan bir usul sorununu karara bağladı: dava dilekçesinde yer almayan bağımsız bir talep, kısmî ıslah yoluyla davaya dâhil edilemez.

08.05.2026 tarihli, E. 2021/8, K. 2026/1 sayılı karar 30.06.2026 tarihli ve 33296 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi. İçtihadı birleştirme kararları bağlayıcı olduğundan, tüm hukuk mahkemeleri bakımından uygulama zorunlu hâle geldi.

Karar ne diyor?

	Karar öncesi	Karar sonrası
Talep edilen kalemin miktarını artırma	Kısmî ıslahla mümkün	Mümkün (değişmedi)
Dilekçede hiç yer almayan yeni bir talep	Daireler arasında ihtilaflı	Kısmî ıslahla eklenemez
Yeni talebin davaya dâhili	—	Tamamen ıslah yolu açık

Kurul, oy çokluğuyla, dava dilekçesinde bulunmayan bağımsız bir talebin kısmen ıslah yoluyla ileri sürülemeyeceğine karar verdi. Buna karşılık HMK m. 180 şartlarının bulunması hâlinde davanın tamamen ıslahı yolunun kullanılabileceğini kabul etti.

Neden önemli?

Uygulamada özellikle işçilik alacakları, tazminat ve alacak davalarında şu senaryo çok yaygındı: dava kıdem tazminatı için açılır, bilirkişi raporundan sonra ıslah dilekçesiyle fazla mesai veya yıllık izin alacağı da eklenirdi. Bazı daireler bunu kabul ediyor, bazıları reddediyordu.

Karar bu belirsizliği ortadan kaldırdı. Bundan sonra dilekçede hiç geçmeyen bir alacak kalemi, kısmî ıslahla davaya sokulamayacak.

Pratik sonuçlar

1. Dava dilekçesi artık daha kritik

Talep sonucunun kapsamı baştan doğru kurulmalıdır. Dosyada ileri sürülme ihtimali olan tüm kalemlerin — miktarı belirsiz olsa dahi — dilekçede yer alması gerekir. Belirsiz alacak davası ve kısmî dava imkânları bu noktada daha da önem kazanır.

2. Tamamen ıslah alternatifi

Yeni bir talep eklenecekse yol tamamen ıslahtır. Ancak tamamen ıslahın kendi sınırları vardır: ıslah yalnızca bir kez yapılabilir ve tahkikat bitimine kadar mümkündür. Bu nedenle ıslah hakkının ne zaman kullanılacağı stratejik bir karar hâline geliyor.

3. Zamanaşımı riski

Dilekçede yer almayan bir alacak için sonradan ayrı dava açılması gerekebilir. Bu durumda o kalem bakımından zamanaşımının işlemeye devam ettiği unutulmamalıdır. Karar sonrası en somut risk budur.

4. Derdest dosyalar

İçtihadı birleştirme kararları bağlayıcı olduğundan, derdest dosyalarda da uygulanır. Halihazırda kısmî ıslahla yeni talep eklenmiş dosyalarda bu noktanın gözden geçirilmesi gerekir.

Dilekçe kurulumunda kontrol listesi

1. Dosyadan doğabilecek tüm alacak kalemleri çıkarılır.
2. Miktarı belirlenemeyenler için belirsiz alacak davası şartlarının bulunup bulunmadığı değerlendirilir.
3. Talep sonucunda her kalem ayrı ayrı gösterilir; "fazlaya ilişkin haklar saklıdır" ifadesi tek başına yeni kalem ekleme imkânı vermez.
4. Islah hakkının bir kez kullanılabileceği gözetilerek zamanlama planlanır.
5. Ayrı dava açılması gerekecek kalemler için zamanaşımı takvimi çıkarılır.

Sık Sorulan Sorular

Kısmî ıslahla miktar artırımı hâlâ mümkün mü?

Evet. Karar, dilekçede yer alan bir talebin miktarının kısmî ıslahla artırılmasına ilişkin değildir. Yasaklanan, dilekçede hiç bulunmayan bağımsız bir talebin bu yolla eklenmesidir.

Yeni talebi nasıl ekleyebilirim?

HMK m. 180 şartları varsa davanın tamamen ıslahı yoluyla. Kurul kararında bu imkânın açık olduğu belirtilmiştir.

Islah kaç kez yapılabilir?

Islah hakkı bir kez kullanılabilir. Bu nedenle karar sonrasında ıslahın hangi aşamada ve hangi kapsamla yapılacağı önceden planlanmalıdır.

Derdest dosyamda kısmî ıslahla talep eklemiştim, ne olacak?

İçtihadı birleştirme kararları bağlayıcıdır ve derdest dosyalarda uygulanır. Bu nedenle söz konusu talep bakımından usul durumunun yeniden değerlendirilmesi gerekir.

Karar ne zaman yürürlüğe girdi?

30.06.2026 tarihli ve 33296 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.

Ayrı dava açarsam zamanaşımı sorun olur mu?

Olabilir. Dilekçede yer almayan kalem için ayrı dava açılması hâlinde o alacak bakımından zamanaşımının işlemeye devam ettiği dikkate alınmalıdır. Bu, kararın en somut pratik riskidir.

Sonuç

Karar, usul hukukunda uzun süredir devam eden bir ihtilafı sonlandırdı ve ağırlığı yargılamanın ortasından dava dilekçesinin hazırlandığı ana kaydırdı. Bilirkişi raporundan sonra eksik kalanı tamamlama alışkanlığı, bağımsız talepler bakımından artık işlemiyor.

Bunun karşılığında iki araç kalıyor: talep sonucunun baştan kapsamlı kurulması ve tamamen ıslah hakkının doğru zamanda kullanılması. Her ikisi de dava açılmadan önce yapılacak planlamaya bağlı.

İlgili konular: dilekçe yapısı ve talep sonucu, belirsiz alacak davası, istinaf dilekçesi.

Caseon AI ile

Talep sonucunu kurarken dosyadan doğabilecek kalemleri eksiksiz çıkarmak kritik hâle geldi. Emsal kararları künyeleriyle arayın, dilekçenizi tek ekranda hazırlayın. Hukuki Asistan'ı inceleyin